İlkyardım Eğitimi

İşyerinde meydana gelebilecek bir kaza, yaralanma veya ani sağlık sorununda doğru ve zamanında gerçekleştirilen ilk yardım müdahalesi hayati önem taşıyabilir. Profesyonel sağlık ekipleri olay yerine ulaşıncaya kadar yapılan bilinçli müdahale; çalışanın yaşamının korunmasına, sağlık durumunun kötüleşmesinin önlenmesine ve iyileşme sürecinin desteklenmesine yardımcı olur.

İş sağlığı ve güvenliği mevzuatı kapsamında işverenlerin, çalışan sayısı ve işyerinin tehlike sınıfına uygun sayıda sertifikalı ilkyardımcı bulundurması gerekir. İlkyardımcı olarak görevlendirilecek çalışanların, Sağlık Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş ilkyardım eğitim merkezlerinden eğitim alması ve gerekli değerlendirme süreçlerini başarıyla tamamlaması gerekmektedir.

SİMA OSGB, yetkili ilkyardım eğitim merkezi çözüm ortaklarıyla işletmelerin temel ilkyardım eğitimi ihtiyaçlarını belirler ve eğitim organizasyonlarını gerçekleştirir. Ayrıca SİMA OSGB işyeri hekimleri, çalışanlara işyerindeki sağlık riskleri, acil durumlarda doğru davranış ve temel müdahale prensipleri konusunda ilave bilgilendirme eğitimleri verir.

İlkyardım Nedir?

İlk yardım; kaza geçiren veya yaşamı tehlikeye düşen bir kişiye, profesyonel sağlık ekipleri gelinceye kadar olay yerinde bulunan imkânlarla yapılan, ilaçsız ve hayat kurtarmaya yönelik uygulamalardır.

İlk yardım uygulamalarının temel amaçları şunlardır:

Hayati tehlikeyi ortadan kaldırmaya veya azaltmaya yardımcı olmak
Solunum ve dolaşım gibi yaşamsal fonksiyonların sürdürülmesini desteklemek
Yaralının veya hastanın durumunun kötüleşmesini önlemek
İyileşme sürecini kolaylaştırmak
Profesyonel sağlık ekipleri gelinceye kadar güvenli destek sağlamak

İlk yardım tıbbi tedavi değildir. Tıbbi tedavi, sağlık mesleği mensupları tarafından uygun ekipman ve ilaçlarla gerçekleştirilir. İlkyardımcı ise sahip olduğu eğitim doğrultusunda olay yerindeki imkânlarla müdahale eder.

İlkyardımcı Kimdir?

İlkyardımcı, Sağlık Bakanlığı tarafından belirlenen ilkyardım eğitim programına katılan, eğitim sonunda gerçekleştirilen değerlendirmede başarılı olan ve geçerli ilkyardımcı belgesine sahip kişidir.

İlkyardımcının temel sorumluluğu; olay yerinin güvenliğini değerlendirmek, 112 Acil Çağrı Merkeziyle iletişim kurulmasını sağlamak ve profesyonel sağlık ekipleri gelinceye kadar eğitimini aldığı konularda doğru müdahaleyi gerçekleştirmektir.

İşyerindeki her çalışan genel ilk yardım konusunda bilgilendirilebilir. Ancak mevzuat kapsamında ilkyardımcı olarak görevlendirilecek kişinin yetkili merkezden eğitim alarak geçerli ilkyardımcı belgesine sahip olması gerekir.

İşyerlerinde Kaç İlkyardımcı Bulundurulmalıdır?

İşyerinde bulundurulması gereken asgari ilkyardımcı sayısı, çalışan sayısı ile işyerinin tehlike sınıfına göre belirlenir:

İşyerinin Tehlike Sınıfı	Bulundurulması Gereken İlkyardımcı
Az Tehlikeli	Her 20 çalışan için 1 ilkyardımcı
Tehlikeli	Her 15 çalışana kadar 1 ilkyardımcı
Çok Tehlikeli	Her 10 çalışana kadar 1 ilkyardımcı

Çalışan sayısı belirtilen rakamların tam katı değilse, kalan çalışanlar da hesaplamaya dâhil edilerek üst sayıya tamamlanmalıdır.

Örneğin;

25 çalışanı bulunan az tehlikeli bir işyerinde en az 2 ilkyardımcı
28 çalışanı bulunan tehlikeli bir işyerinde en az 2 ilkyardımcı
24 çalışanı bulunan çok tehlikeli bir işyerinde en az 3 ilkyardımcı

bulundurulması gerekir.

Vardiyalı çalışan işletmelerde yalnızca toplam ilkyardımcı sayısının tamamlanması yeterli görülmemelidir. İzin, hastalık, vardiya ve saha dağılımları dikkate alınarak çalışma devam ettiği sürece ulaşılabilir durumda yeterli sayıda ilkyardımcı bulunması sağlanmalıdır.

İlkyardım Eğitimi Zorunlu mudur?

İlkyardım Yönetmeliği ve iş sağlığı ve güvenliği düzenlemeleri kapsamında işveren, işyerinin tehlike sınıfına ve çalışan sayısına göre gerekli sayıda ilkyardımcı bulundurmakla yükümlüdür.

İşverenin bu kapsamdaki başlıca sorumlulukları şunlardır:

İşyerinde bulunması gereken ilkyardımcı sayısını belirlemek
Uygun çalışanların yetkili ilkyardım eğitimine katılmasını sağlamak
İlkyardımcı belgelerinin geçerlilik sürelerini takip etmek
Gerekli yenileme eğitimlerini zamanında planlamak
Vardiyalarda yeterli sayıda ilkyardımcı bulunmasını sağlamak
İlkyardımcıların isimlerini çalışanlara duyurmak
İlk yardım dolabı ve gerekli malzemeleri hazır bulundurmak
Acil durum planında ilk yardım organizasyonuna yer vermek
İlkyardımcıların acil durum tatbikatlarına katılmasını sağlamak

Temel İlkyardım Eğitiminde Hangi Konular Yer Alır?

Temel ilkyardım eğitimi, katılımcıların işyerinde veya günlük yaşamda karşılaşabilecekleri acil durumlarda doğru müdahaleyi öğrenmesini amaçlar. Eğitim teorik bilgilerle birlikte uygulamalı çalışmaları da kapsar.

Eğitim kapsamında aşağıdaki konular ele alınabilir:

Genel ilk yardım bilgileri
Olay yerinin ve hasta veya yaralının değerlendirilmesi
Temel yaşam desteği
Solunum yolu tıkanıklıklarında ilk yardım
Bilinç bozukluklarında ilk yardım
Kanamalarda ilk yardım
Şok durumunda ilk yardım
Yaralanmalarda ilk yardım
Yanık, donma ve sıcak çarpmasında ilk yardım
Kırık, çıkık ve burkulmalarda ilk yardım
Baş, boyun ve omurga yaralanmalarında ilk yardım
Zehirlenmelerde ilk yardım
Hayvan ısırması ve böcek sokmalarında ilk yardım
Göze, kulağa veya buruna yabancı cisim kaçmasında ilk yardım
Boğulmalarda ilk yardım
Hasta veya yaralı taşıma teknikleri
112 Acil Çağrı Merkeziyle doğru iletişim kurulması

Temel Yaşam Desteği Eğitimi

Temel yaşam desteği, solunumu veya dolaşımı durmuş kişide yaşamsal fonksiyonların sürdürülmesine yardımcı olmak amacıyla uygulanan müdahaleleri kapsar. Eğitim sırasında yetişkin, çocuk ve bebeklerde uygulanacak temel yaşam desteğinin prensipleri öğretilir.

Katılımcılar, uygun eğitim materyalleri ve mankenler üzerinde uygulama yaparak teorik bilgilerini pratiğe dönüştürür. Temel yaşam desteğinin doğru teknikle ve uygun hızda uygulanması için eğitmen gözetiminde tekrarlar gerçekleştirilir.

Solunum Yolu Tıkanıklıklarında İlk Yardım

Yabancı bir cismin solunum yolunu kısmen veya tamamen kapatması, kısa sürede hayati tehlike oluşturabilir. Eğitimde kısmi ve tam tıkanıklığın belirtileri ile yetişkin, çocuk ve bebeklerde uygulanabilecek doğru ilk yardım yöntemleri anlatılır.

Bilinçli ve bilinci kapalı kişilere yapılacak müdahaleler uygulamalı olarak öğretilir. Yanlış veya gereksiz müdahalenin kişiye zarar verebileceği özellikle vurgulanır.

Kanama ve Yaralanmalarda İlk Yardım

Ciddi kanamalar kısa sürede şoka ve hayati tehlikeye neden olabilir. İlkyardım eğitiminde kanamanın türü, kanama kontrol yöntemleri ve yaralı bölgenin korunmasına ilişkin temel uygulamalar öğretilir.

Yaralanmalarda ilk yardım kapsamında;

Dış kanamaların kontrolü
Burun kanamalarında ilk yardım
Yaraların uygun şekilde korunması
Uzuv kopmalarında doğru yaklaşım
Şok belirtilerinin tanınması
Acil sağlık ekiplerine doğru bilgi aktarılması

gibi konular işlenir.

Kırık, Çıkık ve Burkulmalarda İlk Yardım

İş kazalarında düşme, sıkışma veya darbe sonucunda kırık, çıkık ve burkulmalar meydana gelebilir. Bilinçsiz hareket ettirme, mevcut yaralanmanın ağırlaşmasına neden olabilir.

Eğitimde yaralı bölgenin mümkün olduğunca hareket ettirilmemesi, uygun tespit yöntemleri ve profesyonel sağlık ekipleri gelinceye kadar uygulanacak güvenli yaklaşım anlatılır.

Yanık ve Kimyasal Temaslarda İlk Yardım

Sıcak yüzey, buhar, elektrik veya kimyasal madde teması sonucunda farklı türlerde yanıklar oluşabilir. İşyerinin faaliyet alanına göre karşılaşılabilecek yanık riskleri ve temel ilk yardım uygulamaları eğitim kapsamında ele alınır.

Kimyasal maddeyle temas durumunda güvenlik bilgi formundaki ilk yardım önlemlerinin bilinmesi, kirlenen bölgenin uygun şekilde arındırılması ve çalışanın gecikmeden sağlık hizmetine yönlendirilmesi önemlidir.

Zehirlenmelerde İlk Yardım

Kimyasal maddelerin solunması, yutulması veya cilt yoluyla alınması zehirlenmeye neden olabilir. İlkyardımcı öncelikle kendi güvenliğini sağlamalı, çalışanın tehlikeli ortamdan güvenli biçimde uzaklaştırılmasını desteklemeli ve 112 Acil Çağrı Merkeziyle iletişim kurmalıdır.

Bilinci kapalı kişiye ağızdan herhangi bir madde verilmemesi ve sağlık personelinin yönlendirmesi dışında kusturma gibi riskli uygulamalardan kaçınılması gerektiği eğitimde açıklanır.

Hasta ve Yaralı Taşıma Teknikleri

Hasta veya yaralının gereksiz biçimde hareket ettirilmesi, özellikle omurga yaralanmalarında ciddi sağlık sorunlarına neden olabilir. Bu nedenle taşıma işlemi yalnızca bulunduğu yerde kalmasının daha büyük bir tehlike oluşturduğu durumlarda ve uygun yöntemlerle yapılmalıdır.

Eğitimde acil taşıma teknikleri, yaralının güvenli biçimde pozisyonlandırılması ve ekip hâlinde taşıma yöntemleri uygulamalı olarak gösterilir.

İlkyardım Eğitimi Uygulamalı mıdır?

Etkili bir ilkyardım eğitiminin yalnızca sunum veya teorik anlatımdan oluşmaması gerekir. Katılımcıların temel yaşam desteği, solunum yolu tıkanıklığı, kanama kontrolü, tespit ve taşıma yöntemleri gibi konularda uygulama yapması önemlidir.

Uygulamalı eğitim sayesinde katılımcılar, acil durumda karşılaşabilecekleri durumlara yönelik beceri ve güven kazanır. Eğitim sonunda katılımcıların bilgi ve uygulama düzeyleri ilgili programın koşullarına göre değerlendirilir.

İlkyardımcı Belgesi Nasıl Alınır?

İlkyardımcı belgesi almak isteyen çalışanların, Sağlık Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş bir ilkyardım eğitim merkezinin programına katılması gerekir. Katılımcılar teorik ve uygulamalı eğitimi tamamladıktan sonra ilgili değerlendirme sürecine alınır.

Başarılı olan katılımcılar adına ilkyardımcı belgesi düzenlenir. İşveren, sertifikalı personeli işyerindeki ilk yardım organizasyonunda görevlendirir ve çalışanlara duyurur.

İlkyardımcı Belgesi Yenilenmeli midir?

İlkyardımcı belgelerinin geçerlilik süreleri takip edilmeli ve yürürlükteki mevzuatta belirtilen süre içerisinde yenileme eğitimi alınmalıdır. Belgenin süresinin dolması hâlinde personelin ilkyardımcı görevlendirmesinde dikkate alınabilmesi için gerekli yenileme işlemleri tamamlanmalıdır.

İşverenin yalnızca ilk eğitim tarihini değil, çalışanların belge geçerlilik sürelerini ve yenileme eğitimlerini de düzenli olarak takip etmesi gerekir.

İşyeri Hekiminin Verdiği İlk Yardım Eğitimi Yeterli midir?

SİMA OSGB işyeri hekimleri, çalışanlara ilk yardım, genel sağlık, acil durumlarda doğru davranış ve işyerine özgü sağlık riskleri konusunda bilgilendirme eğitimi verebilir. Bu eğitimler çalışanların farkındalığını artırır ve acil durum organizasyonunu güçlendirir.

Ancak işyeri hekimi tarafından verilen kurum içi bilgilendirme eğitimi, Sağlık Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş ilkyardım eğitim merkezinden alınması gereken sertifikalı temel ilkyardım eğitiminin yerine geçmez.

Mevzuat kapsamında ilkyardımcı olarak görevlendirilecek çalışanın yetkili merkez tarafından düzenlenen geçerli ilkyardımcı belgesine sahip olması gerekir.

İlkyardımcıların Acil Durum Planındaki Yeri

İşyerinde görevlendirilen ilkyardımcılar, acil durum organizasyonunun önemli bir parçasıdır. İlkyardımcıların isimleri, iletişim bilgileri ve görev yaptıkları bölümler acil durum planında gösterilmelidir.

İlkyardımcılar;

Olay yerinin güvenliğini değerlendirir.
112 Acil Çağrı Merkeziyle iletişim kurulmasını sağlar.
Hasta veya yaralının durumunu değerlendirir.
Eğitimini aldığı temel ilk yardım uygulamalarını gerçekleştirir.
Profesyonel sağlık ekipleri gelinceye kadar destek sağlar.
Gelen sağlık ekibine olay hakkında bilgi verir.
Acil durum tatbikatlarına katılır.

İlk Yardım Dolabı ve Malzemeleri

İlkyardımcı personel görevlendirilmesinin yanı sıra, işyerinin risklerine ve çalışan sayısına uygun ilk yardım malzemelerinin hazır bulundurulması gerekir. Malzemelerin kolay ulaşılabilir, görünür ve uygun şekilde işaretlenmiş bir yerde bulunması önemlidir.

İlk yardım malzemelerinin;

Düzenli olarak kontrol edilmesi
Eksilen ürünlerin tamamlanması
Son kullanma tarihlerinin takip edilmesi
Temiz ve güvenli koşullarda saklanması
Yetkisiz veya amacı dışında kullanımının önlenmesi

gerekir.

İlk yardım dolabında ilaç bulundurulması ve ilkyardımcı tarafından ilaç verilmesi ilk yardım uygulamasının kapsamına girmez.

İlkyardım Eğitimlerinin İşletmeye Katkıları

Acil durumlarda doğru müdahale edilmesini sağlar.
Yanlış uygulamalardan kaynaklanabilecek ek zararları azaltır.
Çalışanların acil durum farkındalığını artırır.
Profesyonel sağlık ekipleri gelinceye kadar zaman kazandırır.
İşyerindeki güvenlik kültürünü geliştirir.
Acil durum ekipleri arasındaki koordinasyonu güçlendirir.
İşverenin mevzuattan doğan yükümlülüklerini yerine getirmesine yardımcı olur.
Çalışanların kendilerini daha güvende hissetmelerini sağlar.

SİMA OSGB İlkyardım Eğitimi Hizmeti

SİMA OSGB, işletmenin tehlike sınıfı, çalışan sayısı ve vardiya düzenini değerlendirerek ihtiyaç duyulan sertifikalı ilkyardımcı sayısının belirlenmesine yardımcı olur. Eğitimler, Sağlık Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş ilkyardım eğitim merkezi çözüm ortakları aracılığıyla planlanır.

Hizmet kapsamında;

İşyerinin tehlike sınıfı değerlendirilir.
Çalışan ve vardiya sayısı belirlenir.
Bulundurulması gereken ilkyardımcı sayısı hesaplanır.
Eğitime katılacak çalışanlar planlanır.
Yetkili ilkyardım eğitim merkeziyle organizasyon sağlanır.
Temel ilkyardım eğitimi süreci takip edilir.
İlkyardımcı belgelerinin süreleri izlenir.
Yenileme eğitimleri planlanır.
İşyeri hekimleri tarafından ilave sağlık bilgilendirmeleri yapılır.
İlkyardımcıların acil durum organizasyonuna dâhil edilmesine destek olunur.

Neden SİMA OSGB?

Çalışan sayısına ve tehlike sınıfına uygun ihtiyaç analizi
Yetkili ilkyardım eğitim merkezi çözüm ortakları
Teorik ve uygulamalı eğitim organizasyonu
İlkyardımcı belge sürelerinin takibine destek
Yenileme eğitimlerinin planlanması
İşyeri hekimlerinden ilave sağlık bilgilendirmesi
Acil durum planıyla koordineli yaklaşım
İşveren yükümlülüklerinin yerine getirilmesine profesyonel destek

İlkyardım Eğitimi İçin Bize Ulaşın

İşyerinizde meydana gelebilecek kazalara ve ani sağlık sorunlarına karşı hazırlıklı olun. Tehlike sınıfınıza ve çalışan sayınıza göre gerekli ilkyardımcı sayısının belirlenmesi, çalışanlarınızın temel ilkyardım eğitimine katılması ve belge süreçlerinin planlanması için SİMA OSGB ilkyardım eğitimi hizmetinden yararlanabilirsiniz.

Temel ilkyardım eğitimi, ilkyardımcı belgesi ve yenileme eğitimi hakkında ayrıntılı bilgi almak için SİMA OSGB ile iletişime geçebilirsiniz.